สำนักงานพาณิชย์ในต่างประเทศ ณ กรุงบรัสเซลส์ แจ้งผู้ประกอบการไทยรายละเอียดและสถานะความคืบหน้าของการปรับเปลี่ยนกฎว่าด้วยแหล่งกำเนิดสินค้าภายใต้ระบบ GSP ของสหภาพยุโรป ดังนี้ 

ความเป็นมา

1. สหภาพยุโรปได้ให้สิทธิพิเศษทางภาษีศุลกากร (GSP) แก่ประเทศกำลังพัฒนารวมทั้งประเทศไทยมาตั้งแต่ปี 1971 (2514) โดยการลดหย่อนหรือยกเว้นภาษีนำเข้าให้กับสินค้า GSP ที่มีแหล่งกำเนิด สินค้าในประเทศผู้รับสิทธินั้นๆ 

2. สินค้าที่ถือว่ามีแหล่งกำเนิดในประเทศผู้รับสิทธิ จะต้องเป็นสินค้าที่ผลิตขึ้นโดยใช้วัตถุดิบที่เกิดขึ้นในประเทศทั้งหมด (wholly obtained) แต่หากเป็นสินค้าที่ต้องใช้วัตถุดิบหรือส่วนประกอบที่นำเข้าจากต่างประเทศ สหภาพยุโรปกำหนดหลักเกณฑ์การผลิตที่ถือว่ามีการแปรสภาพอย่างพอเพียง (substantial transformation) ที่ถือได้ว่าสินค้าที่ผลิตได้นั้นมีแหล่งกำเนิดสินค้าในประเทศผู้รับสิทธิไว้เป็นรายสินค้า

3. กฎว่าด้วยแหล่งกำเนิดสินค้าที่ใช้อยู่ปัจจุบันเป็นกฎที่ใช้มาตั้งแต่เริ่มโครงการ GSP ซึ่งมีความหลากหลาย เช่น กำหนดในรูปของสัดส่วนมูลค่าเพิ่ม หรือกำหนดโดยใช้ขั้นตอนการผลิตหรือใช้ประกอบกัน เป็นต้น ซึ่งมีความซับซ้อนและยากต่อการปฏิบัติตาม และส่งผลให้ประเทศผู้รับสิทธิมีการใช้สิทธิไม่เต็มที่

4. เมื่อปี 2548 สหภาพยุโรปได้จัดทำเอกสารปกเขียว (Green paper) กำหนดแนวทางการจัดทำกฎว่าด้วยแหล่งกำเนิดสินค้าใหม่สำหรับระบบสิทธิพิเศษทางภาษีศุลกากรของสหภาพยุโรป โดยมีสาระสำคัญคือ  การปรับเปลี่ยนกฎว่าด้วยแหล่งกำเนิดสินค้าให้มีความง่ายในการใช้มากขึ้นเพื่อส่งเสริมการใช้สิทธิประโยชน์ของประเทศผู้รับสิทธิโดยเฉพาะที่เป็นประเทศพัฒนาน้อยที่สุด (LDCs) โดยใช้กฎเดียวกันกับทุกสินค้าที่มิใช่ Wholly obtained บนฐานของการพิจารณาจากมูลค่าเพิ่มที่เกิดขึ้นในประเทศผู้รับสิทธิ

 

ร่างกฎว่าด้วยแหล่งกำเนิดสินค้าใหม่

5. สหภาพยุโรปได้ดำเนินการศึกษาผลกระทบของการปรับเปลี่ยนกฎว่าด้วยแหล่งกำเนิดสินค้าตามหลักการดังกล่าว และจัดทำร่างกฎว่าด้วยแหล่งกำเนิดสินค้าภายใต้ระบบ GSP ใหม่ ซึ่ง

5.1 มีการปรับเปลี่ยนที่สำคัญ คือ การใช้มูลค่าเพิ่ม (value added)เป็นฐานในการพิจารณาแหล่งกำเนิดสินค้า โดยกำหนดมูลค่าเพิ่มที่ร้อยละ 30 ของราคาสินค้า (ex-work price) ยกเว้น สินค้าบางรายการที่กำหนดมูลค่าเพิ่มที่สัดส่วนสูงกว่านี้ เช่น สิ่งทอและเครื่องนุ่งห่ม ร้อยละ 50-60 (ยังอยู่ในระหว่างการพิจารณากำหนดระดับที่จะใช้ขั้นสุดท้าย) หรือบางรายการสินค้าที่กำหนดหลักเกณฑ์เฉพาะในการพิจารณา เช่น สินค้าปลาปรุงแต่ง พิกัด 1604 กำหนดให้สามารถนำเข้าวัตถุดิบภายใต้พิกัด 03 มาใช้ได้ไม่เกินกว่าร้อยละ 15 ของ ex-work price เป็นต้น

5.2 ยังคงกำหนดขั้นตอนการผลิตที่กำหนดว่าไม่เพียงพอต่อการแปรสภาพ จะไม่ถือว่าได้แหล่งกำเนิดสินค้าในประเทศผู้รับสิทธินั้น

5.3 ยังคงให้มีการใช้กฎว่าด้วยแหล่งกำเนิดสินค้าแบบสะสม
  

6. กฎว่าด้วยแหล่งกำเนิดสินค้าใหม่จะเริ่มใช้ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2552 พร้อมโครงการ GSP ช่วงต่อไป (2552-2554)

 

สถานะปัจจุบัน

7. ขณะนี้ สหภาพยุโรปอยู่ระหว่างขั้นตอนการหารือระหว่างคณะกรรมาธิการยุโรปกับประเทศสมาชิกสหภาพยุโรปใน the Customs Code Committee โดยยังเปิดรับความคิดเห็นของประเทศผู้รับสิทธิเพื่อประกอบการพิจารณา

8. กำหนดจะสามารถผ่านร่างระเบียบสำหรับกฎว่าด้วยแหล่งกำเนิดสินค้าใหม่นี้ได้ภายในเดือนกรกฎาคม 2551